T
in cô Tâm tái hôn ở tuổi sáu mươi bảy sau mười lăm năm ly thân với chồng khiến mọi người ngạc nhiên lạ lẫm. Điều gì đưa cô đến quyết định tái hôn? Vì tình yêu chăng? Ai quen biết với cô Tâm đều thắc mắc đặt câu hỏi như vậy?
Cô Tâm tái hôn với ông Thành bảy mươi tuổi. Ông là giáo viên về hưu góa vợ. Hai ông bà tổ chức một buổi tiệc thân mật trong gia đình, sau đó lên sống ở thành phố cao nguyên Đà Lạt. Những đôi tân hôn trẻ thường là đi hưởng tuần trăng mật, với cô Tâm là một công đôi ba việc, cô lên đó trông nom dùm cơ ngơi của người em gái đang xây dựng, cũng là để hai người có một cuộc sống riêng tư với nhau.
Tôi và cô Tâm là quan hệ họ hàng cô cháu cùng họ. Tôi nhỏ hơn cô Tâm mười tuổi, nhưng trong giao tiếp rất tâm đầu ý hợp, mỗi dịp gặp nhau là tíu tít chuyện trò cởi mở như bạn bè. Tôi có thể tâm sự với cô về chuyện tình cảm, những khó khăn trong cuộc sống. Cô cũng thường tâm sự kể cho tôi nghe chuyện gia đình chồng con của mình. Kể thật lòng không giấu diếm, cuộc đời cô, con người cô như thế nào cô nói thế, không hề khoe khoang sự giàu có hay giấu đi những sự thật trần trụi, khổ đau.
Cô Tâm xuất thân từ một gia đình có tiếng tăm ở nông thôn. Sinh ra và lớn lên khi quê hương chìm đắm trong chiến tranh loạn lạc. Sống ở quê cô chỉ được đi học hết bậc tiểu học. Sau đó gia đình lên thành phố Sài Gòn sinh sống. Ba mẹ cô Tâm là cơ sở của cách mạng, nuôi chứa cán bộ, vận chuyển lương thực thuốc men vào chiến khu. Ba cô từng bị bắt chịu cảnh tù đày, mẹ và cô thường xuyên xách giỏ đi thăm nuôi tù chính trị. Thăm ba cô và những người đồng chí của ông. Thời đó gia đình cô thường xuyên bị theo dõi, sống rất khốn khổ. Chính từ môi trường và hoàn cảnh sống nguy hiểm, được tiếp xúc nhiều với cách mạng và sự giáo dục của gia đình, rèn luyện cho cô có tư tưởng phóng khoáng và thương người. Dù văn hóa thấp nhưng cô có ý chí cầu tiến, quyết đoán và kiên định của người đàn ông. Chuyện đời của cô Tâm có nhiều điều khiến tôi suy ngẫm và muốn kể lại câu chuyện này.
Năm hai mươi bốn tuổi cô gặp dượng là người đàn ông có học thức đẹp trai. Cô yêu dượng bằng tất cả tình yêu đầu đời của cô thiếu nữ ngây thơ trong trắng. Dượng từ quê lên thành phố học, tứ cố vô thân, dượng cưới cô và sống ở rể. Cô Tâm sống hạnh phúc trong vài năm ngắn ngủi. Khi các con lần lượt chào đời, dượng làm việc có tiền, ông không chịu được những phiền toái của cuộc sống gia đình nghèo, ông càng ngày càng xa rời cô, bỏ bê gia đình. Đối với cô Tâm con cái là hạnh phúc đầm ấm, là sợi dây thắt chặt tình vợ chồng, ràng buộc người đàn ông vào bổn phận trách nhiệm với gia đình. Cô yêu dượng và nghĩ người đàn ông có tính trăng hoa chơi bời chán sẽ hồi tâm trở về với vợ con. Cho đến khi người thứ ba xuất hiện, bão tố sóng gió nổi lên trong lòng cô Tâm.
Cô Tâm kể cho tôi nghe:
- Lần đó dượng trở về nhà với thái độ lầm lì như trêu tức cô.
- Cô có hỏi thẳng dượng về việc ngoại tình không? Tôi thắc mắc.
- Có chớ sao không con. Cô nói rạch ròi với dượng là cô không trẻ đẹp, có học như người tình của ông. Đàn ông có tính trăng hoa chơi bời… cô tha thứ. Nhưng dứt khoát cô không chấp nhận cảnh chồng chung vợ chạ.
- Dượng trả lời cô như thế nào?
- Ông nói thật là cô gái ấy đã có thai.
Tôi háo hức hỏi dồn:
- Cô xử trí việc đó thế nào?
Cô thở dài áo não, vẻ mặt lạnh băng:
- Đến cơ sự này cô biết đã mất chồng. Dượng làm ra vẻ thản nhiên kiểu bắt cá hai tay, nghĩ rằng cô sẽ im lặng chịu đựng và chấp nhận.
- Còn cô gái người tình của dượng có thái độ gì không cô?
- Con không tưởng tượng được đâu, đúng thật là một người đàn bà trơ tráo. Cô ta nói với mọi người là cô ta mới thật sự là người dượng yêu thương, xứng đáng làm vợ ông ấy hơn cô.
- Trời ơi! Kiêu kỳ và kênh kiệu còn hơn cả Hoạn Thư. Cướp chồng của người khác không biết xấu hổ. Tôi bực tức kêu lên.
- Ừ. Cô im lặng một hồi lâu.
Nhìn cô Tâm tôi cảm thấy chạnh lòng, nhưng phải tiếp tục câu chuyện:
- Nghe những lời như thế, dượng xử trí thế nào?
- Vẫn giữ thái độ im lặng. Lần cuối ông về nhà bảo cô nấu cơm cho ăn tối. Lòng cô đã quyết cắt đứt, cô bảo ông đi khỏi nhà ngay và đừng bao giờ trở về.
- Dượng có chịu đi hay không?
- Không. Ông ấy nhất định không đi, còn nói nhiều lời khó nghe. Nào là tại cô không hiểu biết chồng, không chìu chồng nên ông ấy mới chơi bời. Trong khi cô gái đó yêu ông, đã dâng hiến trinh tiết, dám vượt qua dư luận cam chịu làm vợ bé… Cô phải chấp nhận, ông sẽ tiếp tục chu cấp tiền bạc nuôi con… Giọng cô Tâm càng lúc như uất nghẹn…
Tôi an ủi:
- Cô uống ngụm nước cho mát.
Cô Tâm cao giọng kể tiếp:
- Nghe những lời như thế, không dằn được nỗi bực tức từ lâu chất chứa trong lòng, không nói lời nào, trên bếp có nồi nước sôi đang nấu, cô bưng tạt vào người ông ấy… vừa la… vừa khóc.
- Cô tạt nước sôi lỡ dượng ấy bị thương tích…
- Cô biết, giận mất khôn nhưng nước sôi không làm chết người chỉ phỏng nhẹ sẽ khỏi thôi. Dượng có thưa gởi cô cũng không phạm tội gì, ông ấy mới là người vi phạm luật hôn nhân gia đình.
Tôi bật cười:
- Một kiểu ghen lạ lùng… dượng đi luôn khỏi nhà hả cô?
- Ừ, từ lần đó đi luôn.
- Cô dượng có làm thủ tục ly hôn không?
- Không. Suốt mười mấy năm sống một mình lo cho con. Trong lòng cô không giây phút nào nguôi ngoai. Đôi khi trong ý nghĩ cô chờ dượng quay về…
- Nghĩa là cô vẫn còn yêu thương dượng?
Cô im lặng một lúc, ánh mắt xa vắng, giọng cô chùng xuống:
- Yêu và ghen, đau khổ bao nhiêu năm vì ông ấy. Con cũng biết về mặt văn hóa cô không bằng ai, tay trắng làm nên sự nghiệp.
- Con nhớ cô bắt đầu việc kinh doanh từ lúc dượng bỏ đi.
Cô Tâm buông một tiếng thở dài.
- Vào lúc đó gia đình cô không khá giả như hiện nay. Con gái lớn cô có quyết định đi du học cũng phải bỏ để ở lại chăm sóc cô. Sau một thời gian suy sụp tinh thần, bệnh tật, cô bừng tỉnh lại, nghĩ đến tương lai của các con. Cô là trụ cột của gia đình, vừa làm mẹ vừa làm cha. Vấn đề gai góc là phải kiếm tiền nuôi sống gia đình. Ban đầu cô buôn bán nhỏ trước nhà, sau đó sang được cửa hàng ở chợ, phát triển lần lần từ bán lẻ sang bán sỉ bỏ mối cho các đại lý ở tỉnh.
- Cô thật giỏi giang, hiếm có người đàn bà nào bì được. Chồng bỏ vượt qua nghịch cảnh một mình nuôi con, con cái thành đạt đều là bác sĩ, kỹ sư giàu có hạnh phúc.
- Bây giờ kể lại chuyện ấy nghe thật dửng dưng, thật ra lúc đó cô hận ông ấy bạc tình bạc nghĩa, chà đạp danh dự gia đình. Lòng cô nung nấu toàn là sự hận thù, cứ nghĩ đến cảnh ông ấy vui vẻ hạnh phúc bên cạnh người tình… nếu giết được ông ấy cô cũng giết.
Tôi bàng hoàng thảng thốt không thể tin những lời cô vừa thốt ra, nó bật ra sau bao nhiêu năm ẩn giấu chất chứa trong lòng. Như là lời thú nhận với chính mình. Yêu và ghen, lòng căm giận của người đàn bà bị bỏ rơi, bị xúc phạm. Nói theo lẽ thường tình ghen tuông là trạng thái tâm lý chung của con người. Ghen tuông bắt nguồn từ ý niệm tư hữu, khi người khác chiếm đoạt người chồng người cha của các con mình, đưa gia đình đến chỗ tan vỡ ly tán đương nhiên người đàn bà phải phản kháng lại. Làm thế nào để thoát khỏi bi kịch, thoát khỏi người đàn ông trăng hoa đa tình. Có thể ý nghĩ giết người xẹt đến trong đầu cô Tâm trong một phút giây tuyệt vọng. Bi kịch của cô Tâm may mắn là dừng lại đúng thời điểm không có chuyện giết người, chỉ là tạt nước sôi nóng bỏng và sự ra đi của người chồng. Một kết thúc tốt đẹp.
Hình như cảm nhận được ý nghĩ của tôi, cô Tâm nói tiếp:
- Con sống độc thân không hiểu được tâm trạng của người đàn bà bị phụ tình như thế nào đâu… những đêm dài cô đơn trống trải. Cảm giác bị chà đạp, bị lăng nhục, con người đối xử với con người sao mà tàn nhẫn cay nghiệt đến thế.
- Vâng, con hiểu cô.
Trả lời cô như thế, nhưng trong thâm tâm tôi có suy nghĩ khác. Tôi nghĩ trong một thời gian dài phải chịu đựng nỗi đau hờn ghen bị phản bội, cô Tâm quá thụ động và bất lực trước hành vi ngoại tình của chồng. Cô bộc lộ nhiều yếu điểm trước đối thủ. Cuối cùng cô dùng hình thức thô bạo là tạt nước sôi xua đuổi người chồng. Hành động ghen tuông như thế mặc nhiên thừa nhận đối thủ đã chiến thắng trên trận chiến tranh giành tình yêu. Cô vô tình đẩy người đàn ông rời bỏ gia đình, dứt khoát ra đi mà không bị tiếng thị phi là ngoại tình và phụ bạc vợ. Nếu như cô Tâm tỉnh táo chế ngự nỗi khổ, sự ghen tuông, tìm ra một phương pháp ôn hòa hơn để khắc phục hậu quả. Tại sao cô không tìm đến các nhà tư vấn về hôn nhân và gia đình nhờ giúp ý kiến. Có thể đến gặp trực tiếp cô nhân tình, dùng tiền bạc mua chuộc để cô ta chịu giao con mà làm lại cuộc đời… Biết đâu… nhưng như cô Tâm đã nói, làm sao tôi hiểu được yêu và ghen như thế nào mà suy nghĩ làm chi cho mệt!
Tôi gặp cô Tâm một năm sau ngày tái hôn. Nhìn cô mập mạp trắng trẻo ra so với độ tuổi sáu mươi tám. Phải chăng đó là điều kỳ diệu của tình yêu? Dù tình muộn, tình già cũng ảnh hưởng thay đổi dáng vẻ nhan sắc của người đàn bà. Dù là yếu tố tâm lý hay sinh lý, tình yêu đóng một vai trò quan trọng trong cuộc sống người đàn bà. Điều này tôi đọc trong sách vở y học, có lẽ đúng với trường hợp cô Tâm.
Dượng Tâm chở cô trên chiếc xe Dream mới bóng lộn. Cô dượng thật đẹp đôi vui vẻ hạnh phúc. Cô giới thiệu dượng với tôi.
- Chào cháu. Dượng vẫn nghe cô nhắc đến cháu.
- Dạ. Rất vui được gặp dượng.
Dượng có dáng người cao gầy, gương mặt nghiêm trang, giọng nói điềm đạm thể hiện tác phong tư cách của một người thầy giáo. Tôi không còn thắc mắc với câu hỏi vì sao cô Tâm tái hôn. Dượng khác hẳn với người chồng trước của cô Tâm. Cô đã chọn được bến đỗ bình yên cho đoạn cuối con đường. Cuộc đời cô Tâm - cuộc đời của một người đàn bà long đong như con thuyền giữa cơn sóng dữ. Cô đã vững tay chèo vượt qua bão tố của cuộc đời. Vượt qua dư luận nghiệt ngã, tiếng đời thị phi, chọn cho mình một cuộc sống mới. Một cuộc sống đích thực có ý nghĩa cho bản thân mình. Người đàn bà cần được sống trong tình yêu và hạnh phúc. Cần có một người đàn ông của riêng mình để yêu thương chìu chuộng, để chia sẻ buồn vui, chăm sóc nhau trong lúc tuổi già. Đối với cô Tâm, điều ước mong giản dị là được hạnh phúc trong hôn nhân. Bằng nghị lực cô đã tìm được vào buổi xế chiều. Cô cười nói với tôi:
- Cuộc sống của cô giờ đây rất bình yên, con cái có việc gì cần giúp đỡ là cô dượng tới ngay. Thời gian rảnh đi du lịch các nơi cho biết đó biết đây.
- Con rất phục cô.
Chuyện của cô Tâm có lẽ không còn gì để nói. Nếu ta tin vào luật nhân quả thì điều này lại rơi đúng vào người chồng trước của cô Tâm. Sau khi cô Tâm làm xong các thủ tục ly hôn, phân chia tài sản rõ ràng. Cô Tâm có nhiều tài sản tạo dựng được trong thời kỳ sống ly thân. Người chồng trước - người đàn ông ngoại tình bỏ rơi vợ con nay cũng bước vào tuổi già không còn phong độ, không còn tiền bạc, không tài sản. Không hiểu lý do vì sao người tình cũng rời xa, một thân một mình trở về nương náu, sống nhờ sự chu cấp của con gái cô Tâm.
Cô Tâm dường như nguôi ngoai mối hận tình. Cơn bão lòng đã lắng dịu. Cô khuyên các con chăm sóc đối xử tốt cho cha mình. Nhưng thật trớ trêu, người đàn ông ấy, chứng nào tật ấy, quen thói trăng hoa, ông ta lại quan hệ với một cô gái bằng phân nửa tuổi mình. Hai người đi với nhau, nhìn vào người ta tưởng là cha con. Một người đàn ông không tôn trọng thuần phong mỹ tục, đạo lý, cuộc sống mãi mãi kéo dài là một sự đam mê nhục dục? Hay chỉ vì lòng tự ái, khi người vợ trước bị ông bỏ rơi giờ đây sống trong hạnh phúc, ghen và căm tức nên ông cũng yêu đương bất tận. Một cách trả thù chứng tỏ tính cách đàn ông của mình. Trong con người đàn ông đó hai dòng máu yêu và ghen lúc nào cũng nóng bỏng bừng bừng không bao giờ dập tắt được.
Tôi không còn gì để kể cũng không phê phán hay bình luận. bởi vì câu chuyện cũng không hay ho gì. Có chăng chỉ là nỗi buồn của cô Tâm
và những tiếng thở dài!. -./.
VVM.10.12.2025.